Relaksujący kieliszek wina po pracy, piwo do serialu, drink „na rozluźnienie” przed spotkaniem – to scenariusze, które wielu osobom wydają się zupełnie naturalne. Alkoholu używamy często jako szybkiego sposobu na ukojenie napięcia, zagłuszenie trudnych emocji czy nagrodzenie siebie po wyczerpującym dniu. Z perspektywy psychologii i psychoterapii warto jednak przyjrzeć się, co tak naprawdę dzieje się w naszej psychice, kiedy sięgamy po alkohol „dla relaksu” i gdzie przebiega granica między okazjonalnym użyciem a ryzykownym nawykiem. W We Love Life Mental Clinic Warszawa na co dzień towarzyszymy osobom, które chcą lepiej zrozumieć swój sposób regulowania emocji i odzyskać poczucie wpływu na własne życie bez konieczności sięgania po substancje.
Jak alkohol wpływa na emocje – co dzieje się w mózgu?
Alkohol od początku oddziałuje jednocześnie na ciało i psychikę. W pierwszej fazie większość osób doświadcza rozluźnienia mięśni, dezaktywacji nadmiernej czujności oraz chwilowego wzrostu poczucia pewności siebie. Ten efekt jest wynikiem m.in. wpływu alkoholu na układ GABA w mózgu – substancji odpowiedzialnej za hamowanie impulsów nerwowych. Zmniejsza się aktywność części mózgu odpowiedzialnych za samokontrolę i krytyczne myślenie, a to bywa odbierane jako ulga od natrętnych myśli, wstydu czy lęku.
Jednocześnie alkohol oddziałuje na system nagrody, zwiększając uwalnianie dopaminy. Pojawia się krótkotrwałe poczucie przyjemności i poprawa nastroju. To właśnie ten etap sprawia, że tak łatwo buduje się skojarzenie: alkohol = relaks, bezpieczeństwo, odprężenie, ulga. Z poziomu psychologicznego utrwala się nawyk sięgania po kieliszek zawsze wtedy, gdy przeżywamy napięcie, frustrację czy zmęczenie emocjonalne. Mechanizm ten ma jednak swoją drugą, mniej przyjemną stronę – po kilku godzinach organizm wchodzi w fazę „odreagowania”, kiedy poziom dopaminy spada, a układ nerwowy próbuje przywrócić równowagę. U wielu osób oznacza to nasilenie lęku, drażliwości czy obniżonego nastroju.
Psychoterapeuci w We Love Life Mental Clinic Warszawa często obserwują ten cykl u pacjentów: chwilowa poprawa samopoczucia po alkoholu bywa później opłacona zwiększonym niepokojem, poczuciem winy, napięciem w relacjach czy pogorszeniem jakości snu. Organizm doświadcza rodzaju emocjonalnej „huśtawki”, którą trudno zatrzymać, jeśli jedynym znanym sposobem na ulgę staje się kolejne sięgnięcie po substancję. Warto podkreślić, że mózg uczy się szybko – im częściej powtarzamy ten schemat, tym prędzej prosty wieczorny rytuał zaczyna wypierać inne formy troski o siebie.
„Relaks po pracy” czy już ucieczka od emocji?
Samo okazjonalne sięgnięcie po alkohol nie musi być problemem psychologicznym. W praktyce o trudności zaczynamy mówić wtedy, gdy substancja stopniowo staje się głównym narzędziem regulowania emocji i jedynym sposobem na rozładowanie napięcia. Istotne jest więc nie tylko „ile” pijemy, ale przede wszystkim „po co”. Jeżeli po ciężkim dniu w pracy nie potrafimy odpocząć inaczej niż z kieliszkiem, a sama myśl o wieczorze bez alkoholu budzi niepokój lub złość, wówczas sygnał ostrzegawczy staje się bardzo wyraźny.
Ucieczka w alkohol często maskuje niewyrażone trudne emocje: przewlekły stres zawodowy, poczucie niespełnienia, samotność, niskie poczucie własnej wartości, a także nierozwiązane konflikty w rodzinie. Zamiast przyglądać się temu, co naprawdę boli, sięgamy po coś, co na chwilę uciszy wewnętrzny dialog. Taka strategia jest zrozumiała – krótkoterminowo przynosi wytchnienie – jednak długofalowo utrudnia kontakt ze sobą i blokuje naturalne procesy regulowania emocji. W psychoterapii widzimy często, że pod nawykiem „relaksu po pracy” kryje się głębokie zmęczenie, frustracja czy poczucie bezradności.
W We Love Life Mental Clinic Warszawa zachęcamy do zadania sobie kilku pytań refleksyjnych: co czuję tuż przed sięgnięciem po alkohol? Jakie myśli wtedy się pojawiają? Czy potrafię zadbać o odpoczynek w inny sposób, który daje mi realne wzmocnienie, a nie tylko chwilowe wyciszenie? Odpowiedzi na te pytania bywają trudne, ale właśnie one otwierają drogę do bardziej świadomego wyboru – czy chcę nadal tłumić emocje, czy może nauczyć się je rozumieć i regulować w bezpieczniejszy sposób.
Alkohol a mechanizmy regulacji emocji
Regulacja emocji to zestaw umiejętności, dzięki którym potrafimy rozpoznawać, nazywać i modyfikować nasze przeżycia w taki sposób, aby były one dla nas mniej przytłaczające, a bardziej zrozumiałe. Uczymy się tego od najwcześniejszych lat poprzez kontakt z bliskimi osobami. Jeżeli w domu było mało miejsca na rozmowę o emocjach, a trudne stany – takie jak złość, lęk czy smutek – były bagatelizowane lub karane, dorosły człowiek często nie ma dostępu do zdrowych sposobów radzenia sobie. Alkohol może wtedy stać się prostym narzędziem, po które łatwo sięgnąć, bo jest społecznie akceptowany i szybko przynosi ulgę.
Problem polega na tym, że alkohol nie uczy nowych umiejętności emocjonalnych – on je zastępuje. Z każdym kolejnym użyciem osłabia się zdolność zauważania sygnałów z ciała, odczytywania własnych stanów i komunikowania ich w relacjach. W psychoterapii nazywamy to często „odcięciem” od przeżyć. Osoba, która regularnie reguluje emocje poprzez picie, traci możliwość uczenia się, że nawet bardzo intensywne emocje są możliwe do przeżycia i rozwiązania w relacji z drugim człowiekiem.
W procesie psychoterapeutycznym w We Love Life Mental Clinic Warszawa pomagamy odbudowywać wewnętrzne zasoby samoregulacji. Oznacza to m.in. naukę rozpoznawania, w którym momencie narasta napięcie, jakie wyzwalacze emocjonalne prowokują myśli o alkoholu oraz jakie strategie mogą w tym miejscu zastąpić dotychczasowy nawyk. Ważnym elementem jest też praca nad przekonaniami, np. „bez kieliszka nie zasnę”, „bez drinka nie poradzę sobie w towarzystwie”, „potrzebuję alkoholu, żeby się uspokoić”. Gdy te przekonania zostają poddane refleksji i stopniowo zmieniane, pojawia się przestrzeń na budowanie nowych, zdrowszych sposobów dbania o swoje emocje.
Co naprawdę daje nam „relaks po pracy”?
Pytanie, co tak naprawdę oznacza dla nas relaks, jest kluczowe. Dla jednej osoby będzie to poczucie ciszy i spokoju po całym dniu rozmów, dla innej – możliwość ruchu, śmiechu, bycia z ludźmi. Alkohol często „udaje” relaks, ponieważ szybko wycisza wewnętrzny szum, ale rzadko daje trwałe poczucie regeneracji. Przeciwnie – u wielu pacjentów obserwujemy, że poranek po wieczornym „rozluźnieniu” przynosi zmęczenie, wyrzuty sumienia, gorsze samopoczucie fizyczne i emocjonalne. To nie jest pełnowartościowy odpoczynek, lecz chwilowe odłączenie świadomości.
Zdrowy relaks to taki, który pozwala wrócić do siebie, a nie od siebie uciec. Może obejmować różne obszary: ciało, umysł, relacje, duchowość czy poczucie sensu. W praktyce oznacza to znajdowanie aktywności, które faktycznie obniżają poziom stresu, przywracają energię i sprzyjają lepszemu kontaktowi z własnymi potrzebami. Przykładem mogą być: spacery, aktywność fizyczna, techniki oddechowe, kontakt z naturą, hobby dające satysfakcję, twórczość czy spokojna rozmowa z kimś bliskim. W terapii często wspólnie z pacjentem odkrywamy, co dla niego jest autentycznym źródłem ukojenia, a nie tylko automatyczną reakcją.
W We Love Life Mental Clinic Warszawa zachęcamy, aby traktować własny relaks jako ważny obszar życia, który wymaga uważności i planowania, a nie jedynie „nagrodę” po przekroczeniu granic swojej wytrzymałości. Uczymy, jak stopniowo wprowadzać do codzienności drobne, ale regularne rytuały dbania o siebie, tak aby wieczorny kieliszek nie był jedynym sposobem „wyłączenia się” z biegu dnia. Taka zmiana często przynosi ulgę nie tylko w obszarze zdrowia psychicznego, lecz także w relacjach osobistych i zawodowych.
Kiedy „relaks” staje się sygnałem do szukania pomocy?
Granica między okazjonalnym piciem a ryzykownym wzorcem nie zawsze jest dla nas oczywista. Zdarza się, że przez długi czas usprawiedliwiamy swoje zachowania: „wszyscy tak mają”, „to tylko po pracy”, „przecież nie upijam się do nieprzytomności”. Z perspektywy psychologicznej warto jednak zwrócić uwagę na kilka sygnałów ostrzegawczych, które mogą świadczyć o tym, że alkohol pełni już funkcję nie tyle towarzyską, co regulującą trudne stany wewnętrzne.
Do takich sygnałów należą m.in.: regularne sięganie po alkohol w reakcji na stres, złość lub smutek; wzrastająca tolerancja (potrzeba coraz większej ilości, by poczuć efekt); uczucie niepokoju lub rozdrażnienia, kiedy nie możemy wypić; ukrywanie ilości wypijanego alkoholu przed bliskimi; podejmowanie ryzykownych decyzji po alkoholu; trudności w zapamiętywaniu wydarzeń z wieczoru; myślenie o piciu już w ciągu dnia. Nie zawsze oznacza to uzależnienie, ale jest powodem, by przyjrzeć się bliżej swojemu sposobowi radzenia sobie z emocjami.
W takich momentach skorzystanie z pomocy psychologicznej może stać się ważnym krokiem w stronę zmiany. W We Love Life Mental Clinic Warszawa oferujemy konsultacje psychologiczne i psychoterapeutyczne, w trakcie których można bez oceny i wstydu porozmawiać o swoich obawach związanych z alkoholem. Terapeuta pomaga zrozumieć, jakie funkcje pełni picie w życiu danej osoby, jakie emocje są w ten sposób regulowane i jakie inne strategie mogą być w jej zasięgu. Już kilka spotkań bywa przełomowym doświadczeniem, bo pozwala nazwać po imieniu coś, co dotąd pozostawało w półcieniu.
Jak psychoterapia pomaga odzyskać emocjonalną równowagę bez alkoholu?
Psychoterapia nie jest prostym „odstawieniem” alkoholu. To proces, który umożliwia dotarcie do źródeł napięcia, lęku czy poczucia pustki, jakie próbowaliśmy zagłuszyć. W pracy terapeutycznej ważne jest stworzenie bezpiecznej przestrzeni, w której można swobodnie mówić o swoich doświadczeniach, wątpliwościach i porażkach bez obawy przed osądem. Terapeuta towarzyszy w stopniowym odkrywaniu, jakie schematy myślenia i reagowania doprowadziły do tego, że alkohol stał się tak ważnym elementem codzienności.
W We Love Life Mental Clinic Warszawa korzystamy m.in. z podejść integracyjnych, poznawczo-behawioralnych, psychodynamicznych czy skoncentrowanych na emocjach, dopasowując formę pracy do indywidualnych potrzeb pacjenta. Proces może obejmować naukę rozpoznawania sygnałów nawrotu napięcia, budowanie planu działania na trudne momenty, pracę z przekonaniami dotyczącymi własnej wartości oraz stopniowe wzmacnianie poczucia sprawczości. Kluczowe jest także rozwijanie umiejętności przeżywania emocji „na trzeźwo” – bez ich unikania, ale też bez przytłoczenia.
Ważnym elementem terapii bywa praca nad relacjami. Alkohol często wpływa na bliskość z partnerem, relacje z dziećmi czy funkcjonowanie w pracy. Wspólne przyjrzenie się, jak picie wpływa na komunikację, zaufanie i poczucie bezpieczeństwa, może otworzyć drogę do budowania zdrowszych więzi. Niekiedy warto zaprosić bliskich do udziału w sesjach, aby wspólnie wypracować nowe sposoby wspierania się w trudnych chwilach. Taka praca przynosi korzyści także wtedy, gdy nie mówimy o uzależnieniu, ale o nawyku sięgania po alkohol jako „lekarstwo” na emocje.
Zmiana nawyków – od kieliszka do świadomej troski o siebie
Odejście od rytuału „relaksu po pracy” z alkoholem nie oznacza rezygnacji z przyjemności czy odpoczynku. Chodzi o to, by znaleźć takie formy dbania o siebie, które wzmacniają nas długoterminowo, zamiast zabierać energię następnego dnia. Z perspektywy psychoterapii proces zmiany nawyków składa się z kilku etapów: uświadomienia sobie problemu, decyzji o zmianie, eksperymentowania z nowymi zachowaniami oraz utrwalania tego, co działa.
W We Love Life Mental Clinic Warszawa wspieramy pacjentów w budowaniu indywidualnego „planu troski o siebie”. Może on obejmować zarówno proste techniki redukcji napięcia – takie jak krótkie ćwiczenia oddechowe, rozciąganie, mikroprzerwy w pracy – jak i głębsze zmiany w stylu życia: dbanie o sen, regularny ruch, rozwijanie pasji, wprowadzenie rytuałów wyciszających przed snem. Ważne jest, aby te działania były realne do wykonania i dopasowane do aktualnych możliwości, a nie stały się kolejnym źródłem presji czy perfekcjonizmu.
Często zachęcamy osoby zgłaszające się do naszej kliniki, by potraktowały proces zmiany jak eksperyment: sprawdzić, jak się czuję po tygodniu bez „wieczornego drinka”, co się dzieje z moim snem, relacją z partnerem, poziomem zmęczenia. Takie konkretne doświadczenia pomagają zobaczyć różnicę między iluzją relaksu a prawdziwą regeneracją. W trakcie psychoterapii pacjent nie zostaje z tym sam – ma do dyspozycji specjalistę, który pomaga zrozumieć trudniejsze momenty, nawroty starych nawyków czy pojawiające się wątpliwości.
Wsparcie w We Love Life Mental Clinic Warszawa – jak skorzystać z pomocy?
Jeżeli zauważasz, że alkohol coraz częściej towarzyszy Twojemu „relaksowi po pracy” i zaczynasz się zastanawiać, czy to już za dużo, to sam fakt zadawania sobie takich pytań jest ważnym sygnałem gotowości do zmiany. Nie musisz czekać, aż sytuacja stanie się skrajnie trudna. Psychologiczna pomoc jest po to, aby wspierać także wtedy, gdy dopiero chcesz lepiej zrozumieć swoje nawyki i nauczyć się zdrowszego radzenia sobie ze stresem.
W We Love Life Mental Clinic Warszawa możesz umówić się na konsultację psychologiczną lub psychoterapeutyczną, podczas której wspólnie z terapeutą przyjrzysz się swojej relacji z alkoholem, codziennemu poziomowi napięcia oraz strategiom odpoczynku. W atmosferze życzliwości i poufności masz przestrzeń, by swobodnie mówić o tym, co dotąd było może trudne do nazwania nawet przed samym sobą. W zależności od potrzeb możliwa jest praca indywidualna, wsparcie dla par lub praca nad konsekwencjami przewlekłego stresu zawodowego.
Jeśli czujesz, że nadszedł moment na krok w stronę lepszego zadbania o siebie, możesz skontaktować się z nami, aby umówić pierwszą wizytę i porozmawiać o dostępnych formach wsparcia. Wspólnie poszukamy sposobów na to, by wieczorny relaks po pracy nie był ucieczką od emocji, lecz świadomym wyborem tego, co naprawdę Cię wzmacnia.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy muszę mieć problem z uzależnieniem, żeby zgłosić się po pomoc?
Nie. Do We Love Life Mental Clinic Warszawa zgłaszają się także osoby, które jedynie niepokoją się swoim sposobem korzystania z alkoholu lub chcą lepiej zrozumieć, dlaczego tak trudno im odpocząć bez kieliszka. Psycholog lub psychoterapeuta pomoże Ci ocenić, na jakim etapie jesteś, i wspólnie zastanowić się, jakie wsparcie będzie dla Ciebie najbardziej pomocne. Wczesna konsultacja pozwala często zapobiec pogłębianiu się trudności i zbudować zdrowsze nawyki regulowania emocji.
Co dzieje się na pierwszej wizycie w klinice?
Podczas pierwszej konsultacji w We Love Life Mental Clinic Warszawa skupiamy się na poznaniu Twojej sytuacji życiowej, aktualnych trudności oraz oczekiwań wobec pomocy. Terapeuta może zadać pytania o to, jak wygląda Twój typowy dzień, w jaki sposób radzisz sobie ze stresem i jaką rolę pełni w tym alkohol. Spotkanie odbywa się w atmosferze poufności i szacunku, nie ma tu oceniania czy krytyki. Na koniec razem ustalacie możliwy plan dalszej pracy lub formę wsparcia najlepiej dopasowaną do Twoich potrzeb.
Czy psychoterapia oznacza, że muszę całkowicie zrezygnować z alkoholu?
Nie zawsze. W wielu przypadkach celem nie jest całkowita abstynencja, lecz zmiana relacji z alkoholem: ograniczenie jego ilości, zmniejszenie częstotliwości picia oraz znalezienie innych sposobów radzenia sobie z napięciem. W We Love Life Mental Clinic Warszawa ustalamy cele wspólnie z pacjentem, biorąc pod uwagę jego gotowość, wartości i styl życia. Dla części osób całkowita rezygnacja będzie najlepszym rozwiązaniem, inni wybiorą pracę nad bardziej świadomym i bezpiecznym korzystaniem z substancji.
Jak długo trwa terapia związana z problemem picia „dla relaksu”?
Czas trwania terapii zależy od wielu czynników: nasilenia trudności, czasu trwania nawyku, gotowości do zmiany oraz celów, jakie wspólnie ustalicie z terapeutą. U niektórych osób kilka lub kilkanaście spotkań wystarcza, by zbudować nowe strategie radzenia sobie z emocjami i wypracować bezpieczniejsze nawyki. W innych przypadkach wskazana jest dłuższa psychoterapia, szczególnie gdy picie wiąże się z głębszymi problemami emocjonalnymi lub relacyjnymi. W We Love Life Mental Clinic Warszawa tempo pracy zawsze dostosowujemy indywidualnie.
Co jeśli wstydzę się mówić o swoim piciu i emocjach?
Poczucie wstydu jest bardzo częstą reakcją – wiele osób latami ukrywa swoje trudności z alkoholem, obawiając się oceny ze strony otoczenia. W We Love Life Mental Clinic Warszawa szczególnie dbamy o atmosferę bezpieczeństwa i poufności. Terapeuta jest po to, by Cię wysłuchać, a nie oceniać. Możesz mówić tylko tyle, na ile czujesz się gotowy, a tempo ujawniania trudniejszych tematów zawsze ustalane jest wspólnie. Z czasem wiele osób doświadcza ulgi, gdy po raz pierwszy mogą szczerze opowiedzieć o tym, co je martwi.
